Soms hoor je het mooiste verhaal van een buurman tijdens een avondwandeling. Zo ook Jos — achternaam destijds onbekend, inmiddels weet ik dat hij De Wit heet — die mij wist te porren voor een uitnodiging die ik niet kon laten liggen: een interview met liefst driehonderd leerlingen uit de groepen 7 en 8, verdeeld over dertien groepen van lokale basisscholen, waarvan drie uit de gemeente Valkenswaard. Jos blijkt zijn hart te hebben verpand aan zowel onderwijs als cultuur, en die combinatie kwam vandaag wonderwel samen.
Nog voor de zaal vol verwachtingsvolle, enigszins zenuwachtige kinderen tot leven kwam, had ik een informeel gesprekje met Jamily, stagiaire van Fontys Tilburg. Haar project in het Weverijmuseum draait om het stimuleren van ouders en kinderen om samen een museum te bezoeken. Met maar liefst drie scholen van wat verder weg in de zaal is haar missie naar mijn idee al geslaagd.
Dan is het woord aan Sander Roovers, directeur van het Weverijmuseum, die er moeiteloos in slaagt om driehonderd kinderen binnen seconden stil te krijgen — een huzarenstukje. Het thema van vandaag: de Wondere Onderwaterwereld. Voor de deelnemende scholen betekende dat een heel project, waarbij leerlingen onder goede begeleiding een ontwerp maakten voor een theedoek, in voorgeschreven kleuren. Wat er verder nog bij het project hoorde, houden we lekker binnen de klas.
"Wat leeft er allemaal onder water?" vraagt Sander de zaal. Een prachtige voorzet. Vissen, natuurlijk — maar daarmee komen de leerlingen niet weg. Vingers gaan de lucht in, soorten worden genoemd, en uiteindelijk mag een jongen uit Valkenswaard de laatste vis noemen. Wat er in die Valkenswaardse bodem zit, weet ik niet, maar zijn antwoord is in elk geval origineel: hij had ijzer gevangen. Bleek hij op metaal te vissen. Daarvan had zelfs Sander geen weerwoord.
Dan gaat het programma verder. Dertien klassenwinnaars worden naar voren geroepen en krijgen ieder, uit handen van wethouder Mathil Sanders, hun eigen ontwerp — uitgevoerd in een echte theedoek — en een tas vol versnaperingen voor de klas. Maar dan ontstaat er lichte paniek: er zijn pas twaalf klassen voorbijgekomen wanneer Sander vraagt of iedereen al aan de beurt is geweest. Nee! Eén groep steekt de vinger op: groep 8 van basisschool Agnetendal uit Valkenswaard is overgeslagen. Jos — inmiddels weten we dat hij De Wit heet — kleurt prompt als zijn achternaam en duikt vrijwel letterlijk de computer in. Het probleem is snel verholpen, en Janne, winnares uit die groep, mag alsnog naar voren komen om haar ontwerp met een schildpad in ontvangst te nemen. En dan zijn ze toch echt compleet: alle dertien.
Maar dat waren natuurlijk de klassenwinnaars. Uit die dertien ontwerpen moest de driekoppige jury ook nog een algehele winnaar kiezen. En alsof het zo geregisseerd was: Janne wordt uitgeroepen tot winnares van dit jaar. Een prachtig ontwerp, en een mooi slot van een bijzondere samenwerking tussen onderwijs en cultuur. Mooi ook dat we dat resultaat in Geldrop aan de wereld mogen laten zien.
Wethouder Mathil Sanders vertelt nog dat Janne's ontwerp het hele jaar te koop zal zijn in de museumwinkel van het Weverijmuseum, en dat de theedoek bovendien het hele jaar als cadeau meegaat wanneer de gemeente Geldrop-Mierlo ergens op bezoek gaat. Dat wordt thuis vechten om wie er mag afdrogen.
Als ik als zelfverklaard afdroogexpert iets mag zeggen over de ontwerpen, is het wel dat het niveau me positief heeft verrast. Ik kan niet wachten tot deze generatie aan het werk gaat — op alle fronten mogen we nog veel van hen verwachten. Echt verrassende visies en ontwerpen.
Ik zou eindeloos kunnen doorgaan met superlatieven, maar het beste advies is: ga zelf kijken. Van 16 juli tot en met 16 augustus 2026 zijn alle ontwerpen te bewonderen in het Weverijmuseum in Geldrop en zijn de theedoeken met de winnende ontwerpen natuurlijk ook te koop. Niet vergeten!
